پلاز‌مارکت: مارکت‌پلیسی در آلمان که قانون در مدل دامنه‌اش نوشته شده

کار سختِ یک مارکت‌پلیس آلمانی، سبد خرید نیست. یک برچسب قیمت آلمانی باید به پرسش‌هایی جواب بدهد که یک اسکیمای معمولی فروشگاهی اصلاً نمی‌پرسد:

قیمت هر کیلو چقدر است — بر اساس قیمتی که خریدار امروز واقعاً می‌پردازد، نه قیمت فهرست؟ چه بخشی از مبلغ، ودیعه‌ی قابل بازگشتِ ظرف است که اصلاً جزو قیمت کالا نیست؟ اگر هفته‌ی پیش تخفیف داشته، کمترین قیمت در سی روز قبل چقدر بوده؟ هر کدام از این‌ها اشتباه باشد، عددِ روی صفحه فقط نامرتب نیست — اظهار نادرست قیمت است.

بعد از فروش هم همین‌طور: فاکتور باید شماره‌ی بدون حفره و فیلدهای الزامی داشته باشد و اگر چیزی مرجوع شد، سند اصلاحی همان مشخصات را تکرار کند. پول بین فروشنده‌ها تقسیم می‌شود، تا پایان مهلت مرجوعی نگه داشته می‌شود و بعد پرداخت می‌شود — و هر قدم باید سندی بسازد که ممیز مالیاتی بتواند دنبالش کند و هیچ کدی نتواند بی‌صدا بازنویسی‌اش کند.

روی همه‌ی این‌ها، سایت باید در پنج زبان کار کند که دو تای آن‌ها — فارسی و عربی — راست‌به‌چپ‌اند.

قانون به‌جای اینکه روی سامانه وصله شود، در مدل دامنه نوشته شد. قیمت واحد از قیمت قابل پرداخت محاسبه می‌شود، پس شروع کمپین رقم هر کیلو را با خودش می‌برد. ودیعه یک مقدار دامنه‌ای با رفتار مالیاتی خودش است و از پیش‌فاکتور سبد تا سطر فاکتور و بازپرداخت جدا می‌ماند. تاریخچه‌ی قیمت به‌ازای هر پیشنهاد ثبت می‌شود تا رقم «کمترین قیمت 30 روز» درست خوانده شود. مهلت مرجوعی از رده‌ی سیاستی می‌آید که در لحظه‌ی فروش به سفارش چسبیده، پس تغییر بعدی سیاست نمی‌تواند قولِ داده‌شده را عوض کند.

پول در سراسر سامانه Money است نه decimal، با یک قاعده‌ی گِرد کردن که یک بار روی هر سطر اعمال می‌شود؛ و جمع‌ها از پیش‌فاکتور به سفارش، فاکتور و تسویه منتقل می‌شوند، نه اینکه هر بار دوباره حساب شوند.

سه محصول ساخته شد روی یک بستر: فروشگاه با جست‌وجوی وجهی روی Elasticsearch و سفارش چندفروشنده‌ای که به بسته‌های مستقل تقسیم می‌شود؛ پنل فروشنده با احراز هویت کسب‌وکار، ورود گروهی CSV، کمپین، بسته‌بندی و مرجوعی، کمیسیون و نگهداشت ذخیره و صورت‌حساب تسویه؛ و پنل اپراتور با حاکمیت کاتالوگ، صف تأیید فاکتور، مالیات به تفکیک نرخ و اجرای پرداخت.

انطباق با GDPR و DSA هم به همین شکل ساختاری است: خط لوله‌ی درخواست داده‌ی کاربر روی همه‌ی زمینه‌ها پخش می‌شود با تأیید هویت ایمیلی و ساعت SLA؛ هویت حقوقی فروشنده روی صفحه‌ی فروشگاه عمومی است؛ و گزارش تخلف به کارشناس ارجاع می‌شود، نه اینکه به‌صورت خودکار کالا را بردارد.